Eerste college

Waar denken mensen aan bij reformatorisch?   Scholen met meisjes in lange rok;
RPF (Reformatorische Partij-Federatie)
Reformatorisch Dagblad

Reformatorisch is afgeleid van Reformatie (Lat. reformatio), de omwenteling in de kerk, onder andere onder leiding van Luther en Calvijn. Dit resulteerde in Nederland in de Hervormde kerk (hervorming is de vernederlandsing van het woord reformatie). In de 19e eeuw kreeg je de Afscheiding en Doleantie, wat resulteerde in de verschillende gereformeerde kerken die Nederland rijk is.

De school is reformatorisch genoemd vanwege de link met de reformatie, met Calvijn als belangrijkste inspiratiebron; daarom heette het eerst ook calvinistische wijsbegeerte.

Waarom niet christelijke wijsbegeerte? Deze term is te breed.

Herman Dooyeweerd (1894-1977) heeft in 1935-1936 het boek geschreven waarin de filosofie uiteengezet wordt: "Wijsbegeerte der Wetsidee". Dit boek is nooit opnieuw gedrukt. De engelse vertaling uit 1956-1957, "A new critique of theoretical thought", is op dit moment in herdruk.

Dooyeweerd was jurist en ambtenaar, en werd al snel de directeur van het wetenschappelijk instituut van de ARP, de Anti-Revolutionaire Partij; hij vond dat de ARP een politieke visie over alle onderwerpen moest hebben en het werk waarin hij deze uiteenzet wordt gezien als een opstap voor "Wijsbegeerte der Wetsidee".

Later is hij als hoogleraar aan de VU gevraagd, wat hij alleen deed als zijn zwager, Dirk Vollenhoven (1892-1978; de vrouw van de zus van Dooyeweerd en dus zijn zwager en predikant) ook een leerstoel mocht bekleden. Samen hebben zij de filosofie ontwikkeld: Dooyeweerd als de systematicus en Vollenhoven als de geschiedkundige. De theologen aan de faculteit theologie van de VU moesten niets hebben van deze filosofie en is ook nooit wereldbestormend geworden. De vereniging voor (toen nog) calvinistische wijsbegeerte, ontstaan uit groepen mensen die de boeken van Dooyeweerd samen lazen, kende in zijn bestaansgeschiedenis nooit meer dan 1000 leden, en nu zijn het er ± 600.
Vanuit de vereniging is de stichting opgericht met als doel het onderhouden van bijzondere leerstoelen aan de openbare universiteiten in Nederland.

2e generatie Van Riessen (leerlingen van...)
 PopmaBijzonder verstrooid hoogleraar
 Zuidema 
 MekkesAls er 1 iemand van hem college had, gaf hij college alsof hij voor een volle collegezaal stond (heel inspirerende colleges, maar niemand kan nu vertellen over de inhoud van de colleges)
   
3e generatieSchuurman(leerlingen van leerlingen van...)
 GeertsemaVU-Dooyeweerdstoel
 GriffioenVu-hoogleraar
   
4e generatieHoogland(leerlingen van leerlingen van leerlingen van...)

Zie voor uitleg tempeltje en zuil 1 Beweging 2

Oplossing voor de inconsistentie voor het proberen puur filosofisch aan te tonen dat je niet filosofisch zonder wereldbeeld kan is volgens Hoogland dat puur filosofisch niet wil zeggen filosofisch zonder wereldbeeld, maar filosofisch zoals filosofie werkt, dat wil zeggen met de achtergrond van het wereldbeeld en de wereldbeschouwing van in dit geval Dooyeweerd.

Er zijn drie vormen van kritiek:

immanente
Een VVD'er vergeet even dat hij VVD'er is, gaat naar Melkert en zegt: "Vanuit jouw uitgangspunten is jouw visie op de bouwfraudezaak niet consistent met je uitgangspunten."
transcendente
Kritiek vanuit het ene kader/standpunt op het andere; de VVD'er zegt tegen de socialist: "Jouw standpunten zijn vanuit mijn visie onzin."
transcendentale
De standpunten van iemand zijn niet houdbaar met zijn eigen standpunten

Back


Tekst en inhoud door Jan-Willem Dijkshoorn
Layout door Theo van Klaveren
De auteurs zijn niet verantwoordelijk voor de inhoud van deze pagina's.
Commentaar over deze pagina's: E-mail naar Jan-Willem.